Direksiyon Mafsalı Arızası: Direksiyonda Boşluk Hissi ve Tıkırtı Neden Olur?
Direksiyon sistemi, sürücünün verdiği yön komutlarının tekerleklere doğru ve gecikmesiz şekilde aktarılmasını sağlayan en önemli güvenlik sistemlerinden biridir. Direksiyon simidi ile direksiyon kutusu arasındaki bağlantıda görev yapan direksiyon mafsalı, bu hareketin farklı açılarda aktarılmasına yardımcı olur.
Direksiyon mafsalında zaman içerisinde boşluk, paslanma veya mekanik aşınma meydana geldiğinde direksiyonda gecikmeli tepki, tıkırtı, takılma ve boşluk hissi oluşabilir. İleri seviyedeki arızalar sürücünün araç üzerindeki kontrolünü olumsuz etkileyebileceği için direksiyon sisteminden gelen anormal sesler kesinlikle ihmal edilmemelidir.
Aracınıza uygun direksiyon mafsalı, direksiyon sistemi ve ön düzen parçalarını incelemek için parcamtedarik.com üzerinden ürün seçeneklerine ulaşabilirsiniz.
Direksiyon Mafsalı Nedir?
Direksiyon mafsalı, direksiyon simidinden gelen dönme hareketini direksiyon milinden direksiyon kutusuna aktaran hareketli bağlantı parçasıdır.
Direksiyon sistemi tamamen düz bir hat üzerinde çalışmadığı için hareketin farklı açılardan iletilmesi gerekebilir.
Mafsalın hareketli yapısı sayesinde direksiyon mili;
- Motor bölmesi,
- Pedal grubu,
- Gövde yapısı
gibi bölümlere uyum sağlayarak direksiyon kutusuna bağlanabilir.
Direksiyon Mafsalı Ne İşe Yarar?
Direksiyon mafsalının temel görevi, sürücünün direksiyon simidine verdiği hareketi minimum boşlukla direksiyon kutusuna iletmektir.
Sağlıklı bir mafsal;
- Direksiyon hareketinin hassas aktarılmasını,
- Farklı açılardaki millerin birlikte çalışmasını,
- Direksiyonun rahat çevrilmesini,
- Direksiyon sistemindeki titreşimlerin kontrollü olmasını
sağlamaya yardımcı olur.
Mafsal boşluk yapmaya başladığında sürücünün verdiği hareket tekerleklere gecikmeli ulaşabilir.
Direksiyon Mafsalı Nerede Bulunur?
Direksiyon mafsalı genellikle direksiyon kolonu ile direksiyon kutusu arasında bulunur.
Araç tasarımına göre sistemde birden fazla mafsal kullanılabilir.
Bazı araçlarda parça;
- Direksiyon ara mili,
- Direksiyon şaftı,
- Direksiyon kolon mafsalı,
- Direksiyon istavrozu
gibi farklı isimlerle de anılabilir.
Doğru yedek parçanın belirlenmesinde ürün adı kadar OEM parça numarası da önemlidir.
Direksiyon Mafsalı Arızası Nasıl Anlaşılır?
Direksiyon mafsalındaki aşınma farklı belirtiler oluşturabilir.
En sık görülen belirtiler:
- Direksiyonda boşluk hissi,
- Direksiyon çevirirken tık sesi,
- Bozuk yolda direksiyondan vuruntu,
- Direksiyon hareketinde takılma,
- Direksiyonun normalden sertleşmesi,
- Direksiyon hareketine tekerleklerin geç tepki vermesi,
- Direksiyon kolonundan metalik tıkırtı
olarak sıralanabilir.
Bu belirtilerin bazıları direksiyon kutusu ve ön düzen arızalarıyla da benzerlik gösterebilir.
Direksiyonda Boşluk Hissi Nedir?
Direksiyon simidini hafifçe sağa veya sola çevirdiğiniz halde tekerleklerin hemen tepki vermemesi direksiyon boşluğu olarak tanımlanabilir.
Belirli miktarda sistem toleransı normal olabilir.
Ancak boşluk belirginleşmişse;
- Direksiyon mafsalı,
- Direksiyon kutusu,
- Rot kolları,
- Rot başları
kontrol edilmelidir.
Direksiyon boşluğu özellikle yüksek hızlarda sürüş güvenliğini olumsuz etkileyebilir.
Direksiyon Mafsalı Boşluk Yaparsa Ne Olur?
Mafsal içerisindeki hareketli bağlantılar aşındığında iki mil arasında gereğinden fazla hareket oluşabilir.
Sürücü direksiyonu çevirdiğinde önce bu boşluk alınır, ardından hareket direksiyon kutusuna iletilir.
Bunun sonucunda:
- Direksiyon tepkileri gecikebilir,
- Araç yolda kararsız hissedilebilir,
- Direksiyonda tık sesi oluşabilir.
Boşluk ilerledikçe sürüş hissi daha belirgin şekilde bozulabilir.
Direksiyon Çevirirken Tık Sesi Neden Gelir?
Direksiyon sağa ve sola küçük hareketlerle çevrildiğinde gelen “tık” veya “tak” sesi mafsal boşluğundan kaynaklanabilir.
Ancak aynı ses;
- Direksiyon kutusu,
- Rot başı,
- Rotil,
- Amortisör takozu,
- Direksiyon mili bağlantıları
nedeniyle de oluşabilir.
Bu nedenle yalnızca ses üzerinden parça değişimi yapılmamalıdır.
Direksiyon Mafsalı Paslanır mı?
Evet.
Özellikle motor bölmesine yakın bulunan direksiyon mafsalları;
- Su,
- Nem,
- Yol tuzu,
- Çamur
gibi dış etkilere maruz kalabilir.
Koruyucu yüzeyi bozulduğunda mafsal hareketlerinde pas ve sıkışma oluşabilir.
Paslanmış mafsal direksiyonun belirli noktalarda sertleşmesine neden olabilir.
Direksiyon Belli Noktalarda Neden Sertleşir?
Mafsal hareketleri düzgün değilse direksiyon simidi çevrilirken bazı açılarda daha fazla direnç oluşabilir.
Sürücü direksiyonu;
- Bir noktaya kadar rahat,
- Sonra kısa süre sert,
- Ardından tekrar rahat
hissedebilir.
Bu belirti özellikle paslanmış veya sıkışmaya başlayan direksiyon mafsalında görülebilir.
Ancak elektrikli direksiyon motoru veya direksiyon kutusu arızaları da benzer belirti oluşturabilir.
Direksiyon Mafsalı Sıkışırsa Ne Olur?
Mafsal tamamen serbest hareket edemez hale geldiğinde direksiyon çevirmek zorlaşabilir.
İleri durumda;
- Direksiyon kendini toplamayabilir,
- Viraj çıkışında direksiyon merkez konuma geç dönmeye başlayabilir,
- Sürücü sürekli direksiyon düzeltmesi yapmak zorunda kalabilir.
Bu durum sürüş güvenliği açısından önemlidir.
Direksiyon Kendini Toplamıyorsa Mafsal Arızalı Olabilir mi?
Evet, olabilir.
Ancak direksiyonun merkez konuma dönmemesinin farklı nedenleri vardır:
- Direksiyon mafsalında sıkışma,
- Rot ayarı problemi,
- Amortisör takozu veya rulmanı,
- Rotil sıkışması,
- Direksiyon kutusu arızası.
Bu nedenle direksiyon sistemi ve ön takım birlikte kontrol edilmelidir.
Bozuk Yolda Direksiyondan Tıkırtı Gelmesi Mafsaldan Olur mu?
Evet.
Mafsal boşluk yapmışsa bozuk yolda direksiyon kolonuna ulaşan titreşimler mekanik tıkırtıya dönüşebilir.
Ancak bu ses;
- Direksiyon kutusu bağlantıları,
- Rot kolları,
- Z rotları,
- Rotiller,
- Salıncak burçları
gibi farklı parçalardan da gelebilir.
Profesyonel kontrol gereklidir.
Direksiyon Mafsalı Arızası Aracı Sağa Sola Çektirir mi?
Tek başına mafsal arızası aracın belirgin şekilde bir tarafa çekmesinin en yaygın nedeni değildir.
Araç çekiyorsa;
- Rot ayarı,
- Lastik basınçları,
- Fren sistemi,
- Süspansiyon parçaları
öncelikle kontrol edilmelidir.
Ancak mafsalda ciddi sıkışma veya boşluk varsa direksiyon tepkileri düzensizleşerek yön kontrolünü etkileyebilir.
Direksiyon Mafsalı Arızası Direksiyonda Titreme Yapar mı?
Olabilir ancak direksiyon titreşiminin çok daha yaygın nedenleri vardır.
Özellikle belirli hızlarda titreşim varsa;
- Jant balansı,
- Lastikler,
- Akslar
kontrol edilmelidir.
Frenleme sırasında titreşim varsa fren diskleri de değerlendirilmelidir.
Direksiyon mafsalı daha çok boşluk, takılma ve tıkırtı belirtileriyle öne çıkar.
Direksiyon Mafsalı Neden Bozulur?
Başlıca arıza nedenleri:
- Yüksek kilometre,
- Uzun süreli kullanım,
- Su ve nem,
- Paslanma,
- Mafsal yataklarında aşınma,
- Darbe veya kaza,
- Direksiyon sistemindeki yanlış montaj,
- Kalitesiz parça kullanımı
olarak sıralanabilir.
Özellikle kazalı araçlarda direksiyon kolonunun tüm bağlantıları kontrol edilmelidir.
Kaza Direksiyon Mafsalını Bozabilir mi?
Evet.
Ön tekerleklere veya direksiyon sistemine gelen ciddi darbe;
- Direksiyon kutusu,
- Direksiyon mili,
- Mafsal,
- Rot kolları
üzerinde deformasyona neden olabilir.
Kaza sonrasında direksiyon sertleşmiş, boşluk oluşmuş veya merkez konumu değişmişse tüm sistem kontrol edilmelidir.
Direksiyon Mafsalı Ses Yaptığında Yağlanır mı?
Bazı kullanıcılar tıkırtı veya sertlik olduğunda mafsala yağlayıcı uygulamayı deneyebilir.
Bu işlem bazı yüzeysel sıkışmalarda sesi geçici olarak azaltabilir ancak aşınmış veya boşluk yapmış bir mafsalı tamir etmez.
Ayrıca kullanılacak kimyasalın çevredeki kauçuk ve plastik parçalarla uyumluluğu önemlidir.
Mekanik boşluk varsa doğru çözüm parça değişimidir.
WD-40 Tarzı Ürünlerle Direksiyon Mafsalı Düzelir mi?
Geçici olarak paslı bir yüzeyde hareket rahatlayabilir.
Ancak mafsalın yatakları aşınmışsa veya boşluk varsa hiçbir sprey parçayı eski mekanik toleransına döndüremez.
Direksiyon sistemi güvenlik parçası olduğu için geçici çözümler kalıcı onarım olarak görülmemelidir.
Direksiyon Mafsalı Tamir Edilir mi?
Aracın parça tasarımına göre değişebilir.
Bazı sistemlerde mafsal ayrı olarak değiştirilebilir.
Bazı araçlarda ise;
- Mafsal,
- Direksiyon ara mili
tek parça olarak sunulabilir.
Aşınmış hareketli bağlantıların güvenilir şekilde yenilenmesi mümkün değilse komple parçanın değiştirilmesi daha doğru olabilir.
Direksiyon Mafsalı ile Ara Mil Aynı mı?
Her zaman değil.
Direksiyon ara mili, direksiyon kolonu ile kutu arasındaki bağlantı milidir.
Bu mil üzerinde bir veya birden fazla mafsal bulunabilir.
Bazı yedek parça sistemlerinde mafsal tek başına sunulurken bazı araçlarda komple ara mil olarak satılır.
Parça satın almadan önce sistem yapısı kontrol edilmelidir.
Direksiyon Mafsalı ile Direksiyon Kutusu Arızası Nasıl Ayırt Edilir?
Direksiyon kutusu arızasında;
- Kutudan yağ kaçağı,
- Daha geniş mekanik boşluk,
- Rot hareketlerinde gecikme,
- Kutudan vuruntu
görülebilir.
Mafsal probleminde ise tıkırtı ve boşluk direksiyon kolonuna daha yakın hissedilebilir.
Ancak bu ayrım her araçta kolay değildir.
Direksiyon kutusuna geçmeden önce mafsal ve ara mil kontrol edilmesi gereksiz yüksek maliyetin önüne geçebilir.
Direksiyon Mafsalı Rot Başı Arızasıyla Karışır mı?
Evet.
Rot başında boşluk oluştuğunda da direksiyon boşluğu ve tıkırtı görülebilir.
Rot başı tekerleğe yakın bir parçadır ve tekerlek hareket ettirilerek boşluğu kontrol edilebilir.
Direksiyon mafsalı ise kolon ile kutu arasındaki bağlantıda bulunur.
Her ikisi de güvenlik açısından önemlidir.
Rotil Arızası Direksiyon Mafsalı Gibi Hissedilir mi?
Evet.
Rotil aşındığında;
- Ön takımdan vuruntu,
- Direksiyon hassasiyetinde azalma,
- Yön kararsızlığı
oluşabilir.
Bu nedenle direksiyon boşluğu şikâyetinde yalnızca kolon parçaları değil ön takım da kontrol edilmelidir.
Amortisör Takozu Direksiyon Sertleşmesi Yapar mı?
Bazı araçlarda amortisör üst takozu içerisinde rulman bulunur.
Bu rulman sıkıştığında direksiyon çevrilirken;
- Sertlik,
- Yaydan atlama sesi,
- Tıkırtı
oluşabilir.
Bu belirti direksiyon mafsalı sıkışmasıyla karıştırılabilir.
Direksiyon Kutusu Takozları Ses Yapar mı?
Bazı araçlarda direksiyon kutusu gövdeye burç veya takozlarla bağlanır.
Bağlantılar gevşediğinde direksiyon hareketi sırasında kutu küçük miktarda hareket ederek ses yapabilir.
Bu nedenle tıkırtı teşhisinde kutu bağlantıları da kontrol edilmelidir.
Elektrikli Direksiyonlarda Mafsal Bulunur mu?
Evet.
Elektrikli direksiyon destekli araçlarda hidrolik pompa bulunmasa bile direksiyon simidi ile direksiyon mekanizması arasında mekanik mil ve mafsal bağlantıları bulunur.
Dolayısıyla elektrikli direksiyonlu araçlarda da direksiyon mafsalı arızası görülebilir.
Elektrikli Direksiyon Arızası Mafsal Arızasıyla Karışır mı?
Evet.
Elektrikli direksiyon motoru veya tork sensörü arızasında;
- Direksiyon ağırlaşabilir,
- Destek düzensizleşebilir,
- Gösterge panelinde direksiyon uyarısı çıkabilir.
Mafsal sıkışmasında da direksiyon ağırlaşabilir ancak çoğu zaman mekanik takılma veya tıkırtı hissi bulunur.
Hidrolik Direksiyon Arızası Mafsal Gibi Belirti Verir mi?
Evet.
Hidrolik sıvı eksikliği veya pompa arızası direksiyonu sertleştirebilir.
Ancak hidrolik sistemde çoğunlukla;
- Pompa uğultusu,
- Hidrolik yağ kaçağı
gibi ilave belirtiler görülür.
Mafsal arızası daha mekanik bir his oluşturabilir.
Direksiyon Mafsalı Kopar mı?
Çok ileri seviyede mekanik hasar veya ciddi kaza durumlarında bağlantı arızası meydana gelebilir.
Bu son derece tehlikeli bir durumdur çünkü sürücünün direksiyon simidine verdiği hareketin tekerleklere aktarılması etkilenebilir.
Direksiyon sistemindeki aşırı boşluk, sıkışma veya anormal metalik sesler bu nedenle geciktirilmemelidir.
Direksiyon Mafsalı Arızalı Araç Kullanılır mı?
Başlangıç seviyesindeki hafif boşlukla araç hareket edebilir ancak direksiyon sistemi doğrudan sürüş güvenliğiyle ilgili olduğu için arızanın ertelenmesi önerilmez.
Özellikle;
- Direksiyon takılıyorsa,
- Boşluk hızla artıyorsa,
- Hareket tekerleklere geç ulaşıyorsa,
- Güçlü metalik vuruntu varsa
araç kısa sürede kontrol edilmelidir.
Direksiyon Mafsalı Nasıl Kontrol Edilir?
Profesyonel kontrolde bir kişi direksiyonu küçük hareketlerle sağa-sola çevirirken sistemdeki bağlantılar gözle ve elle kontrol edilebilir.
Bakılabilecek noktalar:
- Mafsal boşluğu,
- Ara mil hareketi,
- Direksiyon kutusu giriş mili,
- Bağlantı cıvataları.
Direksiyondaki hareket mafsalın bir tarafında var ancak diğer tarafında gecikiyorsa boşluk bulunabilir.
Direksiyon Mafsalının Bağlantı Civatası Gevşerse Ne Olur?
Mafsal genellikle mile cıvata veya sıkma bağlantısıyla sabitlenir.
Bağlantının gevşemesi;
- Direksiyon boşluğu,
- Tık sesi,
- Mekanik hareket
oluşturabilir.
Yanlış sıkma veya eksik sabitleme ciddi güvenlik riski yaratabilir.
Bu nedenle direksiyon sistemi montajında üretici tork değerleri uygulanmalıdır.
Direksiyon Mafsalı Değişiminde Direksiyon Düz Tutulmalı mı?
Evet, sistemin merkez konumunun korunması önemlidir.
Direksiyon kolonu veya ara mil yanlış açıda takılırsa;
- Direksiyon simidi yamuk durabilir,
- Direksiyon açı sensörü değerleri etkilenebilir,
- Spiral kablo zarar görebilir.
Bu nedenle montaj işaretleri ve merkez konumu korunmalıdır.
Airbag Sargısı Mafsal Değişiminde Zarar Görebilir mi?
Direksiyon kolonu bağlantısı ayrıldığında direksiyon simidinin kontrolsüz şekilde çok fazla çevrilmesine izin verilirse direksiyon içerisindeki airbag sargısı zarar görebilir.
Bu nedenle direksiyon sabitlenmeli ve montaj sırasında merkez konumu korunmalıdır.
Direksiyon Açı Sensörü Kalibrasyonu Gerekebilir mi?
Bazı modern araçlarda direksiyon sistemi üzerinde işlem yapıldıktan sonra direksiyon açı sensörü kalibrasyonu gerekebilir.
Özellikle;
- Direksiyon simidi konumu değişmişse,
- Kolon sökülmüşse,
- ESP uyarısı oluşmuşsa
teşhis cihazıyla kontrol yapılabilir.
Direksiyon Mafsalı Değişiminden Sonra Rot Ayarı Yapılır mı?
Sadece direksiyon mafsalı veya ara mil değişimi tekerlek geometrisini doğrudan değiştirmeyebilir.
Bu nedenle her işlemde rot ayarı zorunlu değildir.
Ancak direksiyon simidi merkezden kaymışsa veya aynı işlem sırasında;
- Rot başı,
- Rot kolu,
- Direksiyon kutusu
sökülmüşse rot ayarı kontrol edilmelidir.
Direksiyon Mafsalı Ne Kadar Dayanır?
Parça için bütün araçlarda geçerli sabit bir kilometre ömrü yoktur.
Ömrü;
- Kullanım koşulları,
- Yol şartları,
- Nem ve korozyon,
- Parça kalitesi,
- Araç yaşı
etkileyebilir.
Direksiyon mafsalı normal bakım parçası gibi belirli kilometrede değiştirilmez; boşluk veya sıkışma oluştuğunda değerlendirilir.
Direksiyon Mafsalının Ömrünü Uzatmak İçin Ne Yapılabilir?
Sistemin korunmasına yardımcı olmak için;
- Direksiyondan gelen yeni sesleri ihmal etmeyin,
- Direksiyon sistemindeki su ve korozyon problemlerini kontrol ettirin,
- Ön takım darbelerini önemseyin,
- Kaza sonrası direksiyon kolonunu kontrol ettirin,
- Kaliteli ve araçla uyumlu parçalar tercih edin.
Erken teşhis direksiyon kutusu gibi daha maliyetli parçaların gereksiz yere değiştirilmesini de önleyebilir.
Direksiyon Mafsalı Alırken Nelere Dikkat Edilmeli?
Doğru parçanın belirlenmesinde:
- Araç markası,
- Modeli,
- Model yılı,
- Direksiyon sistemi tipi,
- Parça uzunluğu,
- Mafsal yapısı,
- Bağlantı dişleri veya spline yapısı,
- OEM parça numarası
kontrol edilmelidir.
Aynı model aracın farklı üretim yıllarında direksiyon ara mili değişebilir.
Aracınıza uygun direksiyon ve ön düzen parçalarını parcamtedarik.com üzerinden inceleyebilirsiniz.
Yanlış Direksiyon Mafsalı Takılırsa Ne Olur?
Fiziksel olarak benzer parçaların;
- Uzunluğu,
- Mil dişleri,
- Mafsal açısı
farklı olabilir.
Yanlış parça;
- Montaj uyumsuzluğu,
- Direksiyon sıkışması,
- Mekanik boşluk,
- Direksiyon merkezinin bozulması
gibi ciddi sorunlara neden olabilir.
Bu nedenle yalnızca görünüşe göre parça seçilmemelidir.
Kaliteli Direksiyon Mafsalı Neden Önemlidir?
Direksiyon mafsalı sürücünün verdiği bütün yön komutlarını aktaran mekanik bağlantıdır.
Kalitesiz bir parça;
- Kısa sürede boşluk yapabilir,
- Paslanabilir,
- Hareketinde sertleşme oluşturabilir,
- Sürüş güvenliğini etkileyebilir.
Bu nedenle direksiyon parçalarında yalnızca düşük fiyat kriterine göre hareket edilmemelidir.
Direksiyonda Boşluk Varsa Hangi Parçalar Kontrol Edilmeli?
Genel kontrol sırasında;
- Direksiyon mafsalı,
- Direksiyon ara mili,
- Direksiyon kutusu,
- Rot kolları,
- Rot başları,
- Rotiller,
- Direksiyon kutusu bağlantıları
değerlendirilmelidir.
Tek bir parçayı tahmin ederek değiştirmek sorunu çözmeyebilir.
parcamtedarik.com ile Aracınıza Uygun Direksiyon Parçalarını Bulun
Direksiyon sisteminde doğru arıza teşhisi kadar doğru parçanın seçilmesi de sürüş güvenliği açısından önemlidir.
parcamtedarik.com üzerinden aracınıza uygun;
- Direksiyon mafsalları,
- Direksiyon ara milleri,
- Direksiyon kutuları,
- Rot başları,
- Rotiller,
- Süspansiyon ve ön düzen parçaları,
- Diğer otomotiv yedek parçaları
gibi farklı ürün seçeneklerini inceleyebilirsiniz.
Araç bilgileri ve OEM parça numarası üzerinden doğru ürünün belirlenmesi, yanlış direksiyon parçası satın alma riskini azaltmaya yardımcı olur.
Sonuç: Direksiyondaki Boşluk ve Tıkırtıyı Küçümsemeyin
Direksiyon mafsalı, direksiyon simidindeki hareketi direksiyon kutusuna aktaran küçük ancak kritik bir güvenlik parçasıdır.
Mafsal aşındığında veya sıkıştığında;
- Direksiyonda boşluk,
- Tıkırtı,
- Takılma,
- Sertleşme,
- Direksiyon tepkilerinde gecikme
gibi belirtiler ortaya çıkabilir.
Ancak aynı belirtilerin direksiyon kutusu, rot başı, rotil veya amortisör takozu gibi farklı parçalardan da kaynaklanabileceği unutulmamalıdır.
Özellikle direksiyon hareketinde belirgin takılma veya artan boşluk fark edildiğinde araç uzun süre kullanılmadan sistem kontrol edilmelidir.
Doğru arıza teşhisi ve araçla tam uyumlu kaliteli direksiyon parçalarının kullanılması hem sürüş konforunun hem de güvenliğin korunmasına yardımcı olur.
Aracınıza uygun kaliteli direksiyon mafsalı, direksiyon sistemi ve diğer otomotiv yedek parçalarını incelemek için parcamtedarik.com adresini ziyaret edebilirsiniz.
Yorumlar (0)
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazın.