Ağır Hasar Kaydı Nedir? Araç Hasar Kaydı Nasıl Sorgulanır?
İkinci el araç satın alırken yalnızca aracın marka, model, kilometre ve satış fiyatına bakmak yeterli değildir. Aracın daha önce kazaya karışıp karışmadığı, hangi parçalarının değiştiği, şasi veya güvenlik sistemlerinde işlem bulunup bulunmadığı da araştırılmalıdır. Bu noktada araç hasar kaydı sorgulama işlemi, satın alma kararının en önemli aşamalarından biri hâline gelir.
Araç hasar geçmişinde görülen her kayıt, aracın ağır hasarlı olduğu anlamına gelmez. Küçük bir tampon değişimi ile şasi, direk veya hava yastığı hasarı aynı şekilde değerlendirilmemelidir. Bu nedenle hasar tutarının yanında kazanın tarihi, hasarın hangi bölgede oluştuğu, değişen parçalar ve onarımın nasıl yapıldığı da incelenmelidir.
Aracın mevcut teknik durumunun korunması ve hasarlı parçaların doğru ürünlerle değiştirilmesi için ihtiyaç duyduğunuz yedek parça seçeneklerini parçamtedarik.com üzerinden inceleyebilirsiniz.
Ağır Hasar Kaydı Nedir?
Ağır hasar kaydı, bir aracın geçirdiği kaza sonucunda ciddi düzeyde zarar gördüğünü ve bu durumun sigorta eksperi tarafından tespit edildiğini gösteren kayıttır.
1 Temmuz 2025 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemeye göre, KDV dâhil onarım masraflarının aracın kaza tarihindeki piyasa rayiç değerinin yüzde 60’ını aşması durumunda araç ağır hasarlı kabul edilir. Onarım bedeli yüzde 60 sınırını aşmasa bile düzenlemede belirtilen kritik parçalardan en az birinin zarar görmesi hâlinde lisanslı sigorta eksperi aracın ağır hasarlı olup olmadığını değerlendirebilir. Ağır hasar tespitinin levhaya kayıtlı sigorta eksperi tarafından yapılması zorunludur.
Ağır hasar değerlendirmesinde dikkate alınan kritik bölümler arasında şunlar bulunur:
- Ön ve arka şasi kolları
- Tabanla birlikte sağ veya sol marşpiyel
- Orta direkler
- Tavan ve ön göğüs sacı
- Hava yastıkları ve yolcu güvenlik sistemleri
- Elektrikli araç bataryası ve ana enerji hattı
- Ana elektrik tesisatı ve elektronik sistem parçaları
- Kamyon ve çekicilerde sürücü kabini
Bu parçalardan birinin hasar görmesi, kazanın yalnızca kaporta veya kozmetik parçalarla sınırlı olmayabileceğini gösterir.
Ağır Hasar ile Tam Hasar Arasındaki Fark Nedir?
Ağır hasar ve tam hasar kavramları günlük kullanımda birbirine karıştırılabilir. Ancak güncel düzenlemede iki durum farklı kriterlerle değerlendirilir.
Ağır hasar, onarım masraflarının aracın rayiç değerinin yüzde 60’ını aşması veya belirlenen kritik parçalarda önemli hasar bulunması durumudur. Araç onarılabilir durumda olabilir ancak hasarın kapsamı ciddi seviyededir.
Tam hasar ise onarım masraflarının aracın kaza tarihindeki rayiç değerini aşması ve aracın onarım kabul etmeyecek durumda olduğunun eksper raporuyla belirlenmesi hâlidir. Tam hasar tespitinde aracın onarılması ekonomik veya teknik açıdan mümkün görülmez.
Halk arasında kullanılan “pert araç” ifadesi hem ağır hasarlı hem de tam hasarlı araçlar için söylenebilmektedir. Bu nedenle araç satın alırken yalnızca “pert” ifadesine göre karar verilmemeli; eksper raporunda aracın ağır hasarlı mı, yoksa tam hasarlı mı olduğuna bakılmalıdır.
Araç Hasar Kaydı Nedir?
Araç hasar kaydı, aracın trafik veya kasko sigortası kapsamında açılan hasar dosyalarına ilişkin bilgilerin Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtlarında yer almasıdır. Hasar sorgulamalarında kazanın tarihi, nedeni, hasar tutarı, ağır hasar durumu ve varsa eksper raporu bilgileri görüntülenebilir. Ayrıca eksper raporuna yansıyan değişen parçalar ile parça ve işçilik tutarları da ayrı olarak sorgulanabilir.
Araç hasar kaydı bazı platformlarda “TRAMER kaydı” olarak da ifade edilir. Ancak hasar kaydındaki tutar, aracın mevcut durumunu tek başına açıklamaz. Kazanın gerçekleştiği yıl, o dönemin parça ve işçilik fiyatları, aracın modeli ve kullanılan parçaların niteliği de değerlendirilmelidir.
Araç Hasar Kaydı Nasıl Sorgulanır?
Araç hasar kaydı; e-Devlet, 5664 SMS servisi ve SBM’nin web tabanlı sorgulama hizmetleri üzerinden kontrol edilebilir.
e-Devlet Üzerinden Hasar Kaydı Sorgulama
Kendi adınıza kayıtlı bir aracın trafik poliçesi ve hasar bilgilerini e-Devlet üzerinden sorgulayabilirsiniz.
İşlem için:
- e-Devlet hesabınıza giriş yapın.
- Arama alanına “Trafik Poliçe ve Hasar Bilgileri Sorgulama” yazın.
- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi tarafından sunulan hizmeti açın.
- Adınıza kayıtlı aracı seçerek poliçe ve hasar bilgilerini görüntüleyin.
e-Devlet üzerindeki bu hizmet, kullanıcının adına kayıtlı araçların trafik poliçesi ve hasar bilgilerini gösterir. Kasko poliçesi ve kasko hasarları için ayrıca “Kasko Poliçe ve Hasar Bilgileri Sorgulama” hizmeti bulunmaktadır.
Satın almayı düşündüğünüz ve henüz adınıza kayıtlı olmayan bir araç için araç sahibinden sorgulama belgesi isteyebilir veya plaka ve şasi numarasıyla diğer SBM sorgulama kanallarını kullanabilirsiniz.
5664 SMS ile Hasar Kaydı Sorgulama
Aracın hasar geçmişini öğrenmek için plaka numarasını aralarında boşluk bırakmadan yazarak 5664 numarasına SMS gönderebilirsiniz.
Örnek:
Bu sorguyla, plaka değişmiş olsa bile SBM kayıtlarındaki hasar geçmişine ulaşılabilir. 5664 hizmeti ücretlidir ve ücretlendirme zaman içerisinde değişebileceğinden işlem öncesinde güncel tarifenin kontrol edilmesi gerekir.
5664 Araç Detay Sorgulama
Aracın marka ve modeli, trafiğe çıkış tarihi, plaka değişiklikleri, son sahiplik süresi ve kasko geçmişi gibi bilgileri öğrenmek için aşağıdaki format kullanılabilir:
Şasi numarasıyla sorgulama yapmak için:
Araç detay sorgusu, hasar kaydından farklı bilgiler sunar. Bu nedenle ikinci el araç araştırırken hem hasar geçmişi hem de araç detay sorgusunun yapılması daha kapsamlı bir kontrol sağlar.
Değişen Parça Bilgisi Nasıl Sorgulanır?
Eksper raporu bulunan bir kazada değişen parçaları öğrenmek için “PARCA”, plaka ve hasar tarihi birlikte yazılarak 5664’e gönderilebilir.
Örnek:
Şasi numarasıyla sorgulama formatı ise şöyledir:
Bu sorgu, kazaya ilişkin eksper raporunda bulunan parça bilgilerini gösterir. Her hasarda eksper raporu veya ayrıntılı değişen parça verisi bulunmayabileceği unutulmamalıdır.
Sigortam360 ve TRAMER360 Üzerinden Sorgulama
SBM’nin web tabanlı sorgulama hizmetlerinde plaka veya şasi numarası kullanılarak araç geçmişi araştırılabilir. Hasar sorgulamasında;
- Kaza tarihi ve nedeni
- Hasar tutarı
- Ağır hasar durumu
- Varsa eksper raporu
- Değişen parçalar
- Parça ve işçilik tutarları
- Plaka ve araç türü değişiklikleri
- Kasko geçmişi
- Sahiplik bilgileri
gibi çeşitli verilere ulaşılabilir. TRAMER360 hizmeti ise hasar geçmişi, kasko durumu, sahiplik bilgileri ve değişen parçalar gibi farklı verileri tek bir raporda bir araya getirir. Bu hizmetler ücretli olabilir ve güncel sorgulama bedelleri işlem öncesinde kontrol edilmelidir.
Hasar Kaydı Yoksa Araç Kesinlikle Kazasız mıdır?
Hayır. Hasar kaydı bulunmaması, aracın kesinlikle kazasız olduğu anlamına gelmez.
SBM tarafından sunulan hasar geçmişi bilgileri, 2003 yılından itibaren sigorta şirketlerinin yaptığı trafik ve kasko sigortası hasar ödemeleriyle sınırlıdır. Sigorta şirketine bildirilmeden araç sahibi tarafından ücretli olarak yaptırılan onarımlar sorgu sonucuna yansımayabilir. Ayrıca mini onarım, bazı cam hasarları ve belirli çalınma ödemeleri de standart hasar geçmişi içeriğinde bulunmayabilir.
Bu nedenle hasar sorgulaması mutlaka bağımsız ekspertiz kontrolüyle desteklenmelidir. Araçta kayıt görünmese bile boya kalınlığı, değişen parçalar, şasi ölçüleri, kaynak izleri ve güvenlik sistemleri incelenmelidir.
Hasar Tutarı Aracın Ne Kadar Zarar Gördüğünü Gösterir mi?
Hasar tutarı önemli bir bilgidir ancak tek başına yeterli değildir. Özellikle farklı yıllarda oluşan hasar tutarlarını doğrudan karşılaştırmak yanıltıcı olabilir.
Örneğin eski tarihli bir hasarda düşük görünen tutar, dönemin parça ve işçilik maliyetlerine göre önemli bir onarımı temsil edebilir. Yeni model ve yüksek parça fiyatına sahip bir araçta ise tampon, far veya sensör değişimi bile yüksek hasar tutarı oluşturabilir.
Hasar tutarı değerlendirilirken şu soruların cevapları araştırılmalıdır:
- Kaza hangi tarihte gerçekleşmiş?
- Darbe aracın hangi bölgesine gelmiş?
- Şasi veya direklerde işlem var mı?
- Hava yastıkları açılmış mı?
- Hangi parçalar değişmiş?
- Onarımda hangi marka ve kalitede parçalar kullanılmış?
- Araç onarımdan sonra şasi ölçümüne girmiş mi?
- Onarım faturaları ve önceki fotoğraflar mevcut mu?
Ağır Hasarlı Araç Alınır mı?
Ağır hasar kaydı bulunan her araç aynı durumda değildir. Bazı araçlar doğru ekipman, kaliteli parçalar ve uygun onarım teknikleriyle başarılı şekilde onarılmış olabilir. Bazı araçlarda ise şasi düzeltme, standart dışı kaynak, devre dışı bırakılmış hava yastığı veya yanlış parça kullanımı gibi ciddi güvenlik sorunları bulunabilir.
Bu nedenle ağır hasarlı bir araç satın almadan önce kapsamlı ekspertiz yaptırılmalıdır. Ekspertiz sırasında özellikle şunlar kontrol edilmelidir:
- Ön ve arka şasi kolları
- Direkler, marşpiyeller ve taban
- Tavan ve ön göğüs bölgesi
- Hava yastıkları ve emniyet kemeri gergileri
- Süspansiyon ve direksiyon geometrisi
- Fren sistemi
- Elektrik tesisatı ve elektronik kontrol üniteleri
- Elektrikli araçlarda batarya ve yüksek voltaj hattı
- Rot ayarı ve tekerlek açıları
- Kaynak ve kesme işlemleri
- Arıza kodları ve gösterge uyarıları
Satın alma öncesinde mümkünse aracın kaza sonrası fotoğrafları, eksper raporu, servis belgeleri ve parça faturaları da istenmelidir.
Ağır Hasar Kaydı Aracın Değerini Etkiler mi?
Ağır hasar kaydı, aracın ikinci el piyasa değerini genellikle düşürür. Değer kaybının oranı; aracın modeli, yaşı, hasarın bulunduğu bölge, onarım kalitesi ve güncel teknik durumuna göre değişebilir.
Özellikle şasi, direk, tavan, hava yastığı ve güvenlik sistemlerinde işlem bulunan araçların satış süreci daha zor olabilir. Ayrıca kasko sigortası teklifleri ve poliçe koşulları sigorta şirketlerine göre değişebileceğinden araç satın alınmadan önce sigorta teklifi alınması yararlı olacaktır.
Hatalı Hasar Kaydı Nasıl Düzeltilir?
Sorgulama sonucunda görülen hasar tutarının veya diğer bilgilerin hatalı olduğu düşünülüyorsa öncelikle hasar kaydını sisteme ileten sigorta şirketiyle görüşülmelidir. SBM’nin Hasar Bilgi Düzeltme hizmeti üzerinden de hasar tutarına itiraz edilebilir. SBM, sorgulamalarda hata veya eksiklik tespit edilmesi durumunda ilgili sigorta şirketine ve SBM’ye başvurulması gerektiğini belirtmektedir.
Aracın onarılmış olması, doğru oluşturulmuş ağır hasar kaydının kendiliğinden kaldırılacağı anlamına gelmez. Düzeltme işlemi için kaydın gerçekten hatalı veya eksik olduğunun belgeyle gösterilmesi gerekir.
Ağır Hasarlı Araçların Onarımında Doğru Parça Seçimi
Ağır hasarlı bir aracın onarımında yalnızca parçaların araca takılabilmesi yeterli değildir. Kullanılan parçaların aracın marka, model, üretim yılı, motor kodu, şanzıman tipi ve şasi numarasıyla uyumlu olması gerekir.
Özellikle fren, süspansiyon, direksiyon, soğutma, motor ve elektrik sistemlerinde yanlış ürün kullanılması aracın çalışma düzenini ve sürüş güvenliğini olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle yedek parça seçimi yapılırken yalnızca parça adına değil, OEM numarasına ve üretici referanslarına da bakılmalıdır.
Aracınızın bakım ve onarımında ihtiyaç duyabileceğiniz motor parçaları, filtreler, fren sistemi ürünleri, süspansiyon parçaları, elektrik aksamları ve diğer yedek parça seçeneklerini parçamtedarik.com üzerinden inceleyebilirsiniz.
Ürün seçimi sırasında aşağıdaki bilgilerin hazır bulundurulması doğru parçaya ulaşmayı kolaylaştırır:
- Araç marka ve modeli
- Model yılı
- Şasi numarası
- Motor kodu
- Mevcut parçanın OEM numarası
- Şanzıman tipi
- Kasa ve donanım bilgisi
Parça kodundan emin olunmadığında uzman kontrolü sağlanmalı ve yalnızca görsel benzerliğe göre sipariş verilmemelidir.
Sonuç
Ağır hasar kaydı, aracın geçmişte ciddi bir hasara uğradığını gösteren önemli bir bilgidir. Ancak aracın güncel durumunu değerlendirmek için yalnızca sorgulama sonucuna veya toplam hasar tutarına bakmak yeterli değildir.
İkinci el araç satın almadan önce e-Devlet, 5664 veya SBM’nin web tabanlı hizmetleri üzerinden hasar geçmişi sorgulanmalı; plaka ve şasi numarası karşılaştırılmalı, eksper raporları incelenmeli ve araç bağımsız bir ekspertiz merkezinde kontrol ettirilmelidir.
Onarım yapılacaksa aracın güvenliğini ve performansını koruyabilmek için doğru, kaliteli ve araçla tam uyumlu yedek parçalar kullanılmalıdır. Aracınıza uygun bakım ve onarım parçalarını incelemek için parçamtedarik.com adresini ziyaret edebilirsiniz.